Voor de overgrote meerderheid van reizigers verloopt het online boeken van een accommodatie of vlucht via een handvol dominante platforms. Booking.com, Airbnb en Expedia zijn goed voor het grootste deel van de wereldwijde boekingen. Er bestaan alternatieven voor de grote platforms, met uiteenlopende uitgangspunten: korte ketens, aandacht voor het milieu, rechtstreeks boeken bij de accommodatie of reizigerscoöperaties.
Rechtstreeks boeken en het einde van prijspariteitsclausules
Voordat je op zoek gaat naar een alternatief platform, is het goed om eerst een andere optie te overwegen: rechtstreeks boeken bij de accommodatie. Deze mogelijkheid heeft een nieuwe dimensie gekregen sinds het Hof van Justitie van de EU in september 2024 oordeelde dat de prijspariteitsclausules die Booking.com oplegt niet automatisch gerechtvaardigd zijn door de werking van een boekingsplatform.
Booking.com werd bovendien in mei 2024 aangewezen als poortwachter in het kader van de Digitalemarktenverordening (DMA). De verplichtingen die daarbij horen, gelden sinds 14 november 2024. Een daarvan is dat aanbieders niet mogen worden belet om via hun eigen verkoopkanalen andere prijzen aan te bieden.
In de praktijk betekent dit dat een hotel of vakantiehuis op de eigen website een lagere prijs mag tonen dan op Booking.com. Een relevante vergelijking tussen de website Alternative Travel en de grote platforms laat zien dat deze vrijheid op het gebied van prijzen de verhoudingen verandert voor prijsbewuste reizigers.
Een lagere rechtstreekse prijs is niet altijd de beste deal als je alles meerekent. Vergelijk ook de annuleringsvoorwaarden, inbegrepen diensten (ontbijt, transfer) en betaalmogelijkheden. Het einde van de prijspariteitsclausules biedt meer keuze, maar vraagt van reizigers wel extra vergelijkingswerk.
Duurzame alternatieven voor vakantieboekingen
Verschillende platforms richten zich op een niche die de grote spelers in de sector laten liggen: accommodaties selecteren op basis van controleerbare milieucriteria.
Het Franse platform GreenGo biedt vakantiehuizen, gîtes, chambres d’hôtes en bijzondere accommodaties in Frankrijk aan. Elke accommodatie wordt geselecteerd op basis van ecologische criteria, zoals water- en energiebeheer en lokale voeding. Het platform werkt met een lagere commissie dan de grote boekingssites.
Ecobnb werkt volgens een vergelijkbaar principe, maar is actief in heel Europa en hanteert een transparant systeem voor milieubeoordelingen. Accommodaties tonen welke maatregelen ze nemen, zoals zonnepanelen, biologische producten bij het ontbijt en het vermijden van wegwerpplastic.
Fairbnb.coop hanteert een coöperatief model. Een deel van de commissie van elke boeking gaat naar een lokaal project dat door de gemeenschap op de bestemming wordt gekozen. Reizigers weten precies waar hun geld naartoe gaat, in tegenstelling tot bij koolstofcompensatieprogramma’s, die vaak weinig transparant zijn.
Wat deze platforms niet aanbieden
Deze diensten richten zich op accommodaties en bieden zelden vluchten of vervoer aan. Voor een complete reis moet je dus meerdere tools combineren. Geen van deze platforms biedt de mogelijkheid om vliegtickets of treinkaartjes te boeken.
Woningruil en verblijven zonder accommodatiekosten
Woningruil is een aparte categorie onder de alternatieven voor traditionele platforms. HomeExchange is hierin de bekendste aanbieder. Het principe: twee huishoudens ruilen hun woning voor een bepaalde periode, of gebruiken een puntensysteem (GuestPoints) waarmee ze ook op verschillende momenten kunnen ruilen.
De accommodatiekosten dalen tot nul, afgezien van het jaarlijkse lidmaatschap van het platform. Dit model is vooral geschikt voor gezinnen en reizigers die langere tijd weggaan, omdat accommodatie dan een groot deel van het vakantiebudget opslokt.
- HomeExchange werkt met een jaarabonnement en rekent geen commissie per ruil. Zo lopen de belangen van het platform en de gebruiker gelijk.
- Tijdens de afwezigheid van de eigenaar verblijven andere reizigers in de woning. Dat verkleint het risico op inbraak en voorkomt dat de woning leeg lijkt te staan.
- Beoordelingen over en weer en identiteitscontroles helpen onaangename verrassingen te voorkomen, al verschilt het comfortniveau per woning.
Gîtes de France en netwerken voor rechtstreekse verhuur
De gevestigde netwerken voor particuliere verhuur blijven een sterk alternatief, al worden ze soms over het hoofd gezien door de komst van nieuwe aanbieders. Gîtes de France, opgericht in de jaren 1950, deelt accommodaties in op basis van épis (van 1 tot 5), aan de hand van fysieke criteria die ter plaatse worden gecontroleerd.
Toploc is een recenter Frans platform dat eigenaren en huurders rechtstreeks met elkaar in contact brengt en geen commissie op boekingen rekent. De eigenaar betaalt een abonnement; de reiziger betaalt geen servicekosten. Zo vervalt de extra kostenlaag die de prijzen op Booking.com of Airbnb opdrijft.
Deze twee netwerken hebben één ding gemeen: het rechtstreekse contact tussen reiziger en accommodatieverstrekker. Er komt geen algoritmische tussenpersoon aan te pas, waardoor speciale verzoeken (laat aankomen, een mand met lokale producten, een babybedje) makkelijker te regelen zijn.
Waarop letten bij het kiezen van een alternatief boekingsplatform?
De keuze voor een platform hangt af van wat de reiziger wil optimaliseren. Deze overzichtelijke tabel helpt je op weg.
| Criterium | Rechtstreeks boeken | GreenGo / Ecobnb | HomeExchange | Toploc / Gîtes de France |
|---|---|---|---|---|
| Prijs | Mogelijk de laagste | Wisselend, lagere commissie | Abonnement, geen kosten per nacht | Geen servicekosten voor reizigers |
| Duurzaamheid | Afhankelijk van de accommodatie | Gecontroleerde criteria | Neutraal | Verschilt per keurmerk |
| Geografisch bereik | Wereldwijd | Frankrijk / Europa | Wereldwijd | Voornamelijk Frankrijk |
| Vervoer inbegrepen | Nee | Nee | Nee | Nee |
Geen van deze alternatieven vervangt op zichzelf alle diensten van Booking.com of Expedia. Vervoer (vluchten, treinen) blijft bij vrijwel al deze platforms een blinde vlek.
Door de DMA en het einde van de prijspariteitsclausules is het nuttiger dan ooit om verschillende boekingskanalen met elkaar te vergelijken. Dezelfde accommodatie kan nu per kanaal een andere prijs tonen, terwijl dat twee jaar geleden nog niet zo was. Controleer daarom altijd eerst de eigen website van de accommodatie voordat je ergens boekt. Dat levert doorgaans het meeste op.
